Định nghĩa

1. Danh từ:

   • Gió thổi làm bụi bay lên: Hiện tượng tự nhiên, thường thấy ở đường xá, nơi khô cằn.
   • Thời thế loạn lạc, bất ổn: Dùng để ví von về một giai đoạn xã hội nhiều biến động, khó khăn.

2. Tính từ:

   • Long đong, vất vả, phiêu bạt: Mô tả một cuộc sống hoặc số phận không ổn định, trải qua nhiều gian truân.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Chiếc xe chạy qua làm cả một vùng gió bụi mù mịt.
  • Ông cụ kể lại những năm tháng gió bụi của đất nước.
• Tính từ:
  • Một kiếp người gió bụi, nay đây mai đó.
  • Cuộc đời gió bụi của người nghệ sĩ đường phố.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Nổi cơn gió bụi": Chỉ thời điểm xảy ra biến cố lớn, xáo trộn dữ dội.
  • Thuở trời đất nổi cơn gió bụi, khắp nơi loạn lạc.
• "Chốn gió bụi": Chỉ nơi đời sống bon chen, đầy rẫy những toan tính, khó khăn.
  • Anh ta đã rời xa chốn gió bụi phồn hoa để tìm về cuộc sống bình yên.

Biến thể và từ gần giống

• Bụi bặm (tính từ): Đầy bụi; thường dùng để ví von về sự từng trải, phong sương.
  • Chiếc áo bụi bặm sau chuyến đi xa.
  • Một con người bụi bặm từng trải.
• Phong trần (danh từ/tính từ): Gió bụi; chỉ sự gian truân, vất vả trong cuộc đời (mang sắc thái văn chương cổ điển).
  • Cuộc sống phong trần nơi đất khách.

Từ đồng nghĩa

• Loạn lạc (danh từ): Thời kỳ xã hội mất trật tự, có chiến tranh hoặc bạo động.
• Long đong (tính từ): Trôi dạt, vất vả, gặp nhiều gian truân trong cuộc sống.
• Phiêu bạt (động từ): Sống lang thang, lưu lạc nay đây mai đó.

Thành ngữ liên quan

• "Gió bụi cuộc đời": Chỉ những thăng trầm, gian khó mà một đời người phải trải qua.
  • Ông đã nếm trải đủ gió bụi cuộc đời.
• "Gió bụi thế sự": Chỉ những xáo động, bon chen, phức tạp trong xã hội.
  • Quay lưng lại với gió bụi thế sự, ông lui về ở ẩn.

1. I. d. 1. Gió thổi bụi bay: Gió bụi bên đường. 2. Tình hình hoạn lạc không yên ổn: Thuở trời đất nổi cơn gió bụi (Chp). II. t. Long đong vất vả: Cuộc đời gió bụi.